Biuro rachunkowe & Doradztwo

INFOLINIA: 0 801 009 751
E-MAIL: biuro@constans.co

Split payment od 1 lipca 2018 roku

Od 1 lipca 2018 r. wejdą w życie zmiany do ustawy o VAT, dotyczące wprowadzenia tzw. mechanizmu split payment, czyli podzielonej płatności w VAT. Mechanizm podzielonej płatności, będzie miał zastosowanie do transakcji dokonywanych na rzecz innych podatników VAT. Stosowanie mechanizmu podzielonej płatności ma być dobrowolne, a decyzję co do jego stosowania podejmować będą nabywcy towarów i usług.

Nabywcy będą mieli pełną dowolność dysponowania swoimi środkami. To oni będą decydować, którą fakturę, dla którego dostawcy, a nawet w jakiej części chcą zapłacić według mechanizmu podzielonej płatności, a jaką zwykłym przelewem. Jeśli więc kupujący zdecyduje się uiścić należność na zasadzie split payment, to odbiorca przelewu nie ma na to wpływu. Uprawnienie nabywcy wiąże się też z ochroną jego prawa do odliczenia VAT. Zgodnie z nowymi przepisami płatność za nabyty towar lub usługę będzie mogła być dokonywana w taki sposób, że zapłata odpowiadająca wartości sprzedaży netto będzie płacona przez nabywcę na rachunek dostawcy, natomiast część zapłaty odpowiadająca kwocie VAT od danej transakcji, będzie płacona na specjalny rachunek bankowy dostawcy - tzw. rachunek VAT.

Sam mechanizm działania split payment jest bardzo prosty. W przypadku gdy nabywca usługi zdecyduje o zapłacie przelewu w trybie split payment, wybierając odpowiednio podczas sporządzania przelewu komunikat przelewu split payment, wskazując w nim dwie kwoty: kwotę wartości sprzedaży brutto oraz kwotę podatku VAT. Bank lub SKOK dokona samodzielnie czynności mających na celu przekazanie wpłacanej kwoty na właściwe konta, zatem kwotę odpowiadającą kwocie podatku przekaże na rachunek VAT, natomiast pozostałą kwotę na rachunek rozliczeniowy w banku albo rachunek w SKOK. Specjalne subkonto (rachunek VAT) będzie przypisane do wszystkich kont danej firmy, a jego otwarcie i prowadzenie nie będzie wiązało się z dodatkowymi opłatami. Komunikat przelewu splitpaymentowego będzie się składał z: numeru faktury, wartości brutto i pola VAT, numeru NIP.

Oprocentowanie rachunku VAT będzie uzależnione od tego, czy zwykły rachunek rozliczeniowy przedsiębiorcy jest oprocentowany. To zależy od indywidualnych ustaleń pomiędzy bankiem i przedsiębiorcą. W przepisach prawnych i podatkowych wprowadzono mechanizm, który spowoduje, że automatycznie odsetki naliczone od środków na rachunku VAT będą zapisywane na zwykłym rachunku firmy – w całości i od razu, bez żadnego działania przedsiębiorcy.

Rachunek VAT bank będzie otwierał wraz z rachunkiem rozliczeniowym, nie będzie wymagana oddzielna umowa na otwarcie rachunku VAT, nie będą również pobierane opłaty i prowizje za prowadzenie rachunku VAT. Środki na rachunku VAT będą mogły być wypłacane w kilku sytuacjach:

  • w celu dokonania płatności kwoty podatku VAT na rachunek VAT dostawcy towarów bądź usługodawcy,
  • przy zwrocie kwoty od podatku od towarów i usług w wyniku wystawienia faktury korygującej,
  • podczas wpłaty podatku na rachunek urzędu skarbowego,
  • przy przelewie z rachunku VAT na rachunek VAT podatnika posiadającego konto w innym banku albo SKOKu,
  • po wydaniu zgody przez naczelnika urzędu skarbowego na przekazanie środków z rachunku VAT na rachunek bankowy albo rachunek SKOK dla których prowadzony jest ten rachunek VAT.

Należy tutaj podkreślić, że jeżeli do tej pory środki z VAT-u były wykorzystywane na bieżące wydatki, to od lipca nie będzie to już takie proste. Będzie to możliwe, ale przedsiębiorca, żeby aktywować środki z subkonta VAT-owskiego, będzie musiał wystąpić z odpowiednią prośbą do właściwego naczelnika Urzędu Skarbowego. We wniosku będzie musiał podać powód i poczekać na decyzję urzędu. A to będzie trwało, nawet 60 dni. Ta zmiana może dotknąć wielu drobnych przedsiębiorców, którzy wspomagają się środkami z VAT-u regularnie.

Split payment zmieni także płatności masowe. Do tej pory podatnicy wysyłali jeden przelew. Tymczasem mechanizm split payment nakłada na podatnikach obowiązek regulowania płatności za poszczególne faktury odrębnymi przelewami. Wyjaśniając powyższe – sporządzając przelew za płatność i wybierając komunikat przelewu w trybie split payment, przedsiębiorca będzie zobowiązany do przygotowania przelewu odrębnie do każdej płatności. Nie będzie możliwe przygotowanie przelewu z płatnością za dwie lub więcej faktur / płatności.

W stosunku do podatników, którzy będą używać metodę podzielonej płatności, nie będą miały zastosowania przepisy związane z niektórymi sankcjami oraz nie będą wykorzystywane regulacje o solidarnej odpowiedzialności. Założono, że płacenie z zastosowaniem mechanizmu split payment będzie mogło wskazywać, że nabywca dochował należytej staranności, zawierając transakcję z kontrahentem. Będzie to miało duże znaczenie dla bezpieczeństwa naliczonego podatku od towarów i usług, w przypadku gdy zdarzy się nam zawrzeć transakcję z nierzetelnym przedsiębiorcą chcącym oszukać budżet państwa. Nie jednokrotnie mają miejsce sytuację kiedy to, przedsiębiorca nie będący podatnikiem VAT wystawia fakturę z wykazaniem kwoty podatku, licząc na wyłudzenie tej kwoty od uczciwego przedsiębiorcy, a jednocześnie nie mając zamiaru wpłaty go na konto urzędu skarbowego. W takich sytuacjach uczciwy podatnik musi liczyć się z tym, że nie ma prawa odliczyć kwoty podatku VAT z wystawionej w ten sposób faktury, a co za tym idzie nie ma prawa odliczyć podatku naliczonego w podatku w rozliczeniu deklaracji VAT.

Rolą banków jest dostarczenie narzędzi, które pozwolą dokonywać przelewów, i udostępnianie administracji skarbowej informacji o tych przelewach. Jeśli nabywca się pomyli i przeleje na rachunek VAT dostawcy za wysoką kwotę podatku, to pieniądze już na tym rachunku zostaną. Nabywca będzie musiał wynegocjować z dostawcą, by ten zwrócił mu je ze zwykłego rachunku rozliczeniowego. W razie zaś przelania środków na rachunek VAT niewłaściwego przedsiębiorcy, przelana kwota zostanie zwrócona na rachunek VAT podmiotu, który dokonał błędnego przelewu. Zasada jest taka, że pieniądze, które wpłyną na rachunek VAT, będą mogły być z niego wypłacone wyłącznie na rachunek VAT innego przedsiębiorcy bądź przez urząd skarbowy – w ramach klasycznego zwrotu VAT albo uwolnienia środków na wniosek podatnika.

Termin na uwolnienie środków z rachunku VAT wynosi maksymalnie 60 dni i nie można go przedłużyć. W tym czasie Naczelnik Urzędu Skarbowego musi wydać postanowienie o uwolnieniu środków albo o odmowie ich uwolnienia. Mechanizm został skonstruowany w taki sposób, że podatnik będzie wnioskować o kwotę, którą posiada na rachunku VAT w dniu składania wniosku. Może jednak nadal tymi środkami swobodnie dysponować, przez co faktycznie może się okazać, że w dniu, kiedy powinno dojść do uwolnienia środków, jego rachunek VAT będzie pusty lub znajdować się na nim będzie kwota mniejsza od wnioskowanej. W takiej sytuacji bank dokona uwolnienia w wysokości dostępnych środków.

Naczelnik urzędu skarbowego nie wyrazi zgody na przelanie środków z rachunku VAT na rachunek rozliczeniowy podatnika w przypadku gdy:

  • zachodzi uzasadniona obawa, że zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku nie zostanie wykonane, w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań z tytułu tego podatku lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję lub
  • w trakcie prowadzonego wobec podatnika postępowania podatkowego w zakresie podatku zachodzi uzasadniona obawa określenia zaległości podatkowej w podatku lub ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku, lub
  • weryfikacja zasadności złożonego przez podatnika wniosku wskazuje, że zachodzi uzasadniona obawa wystąpienia zaległości podatkowej w podatku.

Pomimo że intencją ustawodawcy nie była ingerencja w konstytucyjne prawo własności, nie sposób oprzeć się wrażeniu, że kwoty zgromadzone na rachunku VAT dostawców i usługodawców znajdą się pod ścisłym nadzorem fiskusa. Owszem, podatnik będzie mógł dysponować rachunkiem VAT wedle własnego uznania, ale wyłącznie w zakresie zapłaty podatku należnego VAT do urzędu skarbowego lub zapłaty kwoty odpowiadającej podatkowi VAT z faktury otrzymanej od swojego kontrahenta. Natomiast w sytuacji, gdy kwota zgromadzona na rachunku VAT przewyższy kwotę podatku należnego do zapłaty do US, wówczas podatnik będzie mógł wystąpić z wnioskiem o dokonanie przelewu środków zgromadzonych na jego rachunku VAT na swój podstawowy rachunek bankowy prowadzony dla celów działalności gospodarczej. Uwolnienie tych środków zostanie dokonane wyłącznie na wniosek przedsiębiorcy, który będzie podlegał weryfikacji naczelnika urzędu skarbowego, a ewentualny przelew wnioskowanej kwoty nastąpi w terminie 60 dni.

Należy zauważyć, że nowe przepisy przewidują także system zachęt dla tych przedsiębiorców, które podejmą decyzję o dobrowolnym stosowaniu mechanizmu podzielonej płatności. W sytuacji bowiem, gdy zapłata danej faktury zostanie dokonana przy pomocy split payment:

  1. nie będą miały zastosowania:
  • przepisy o odpowiedzialności solidarnej podatnika z podmiotem dokonującym dostawy towarów wrażliwych, o których mowa w załączniku nr 13 (art. 105a ustawy VAT);
  • przepisy dotyczące ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego m.in. z tytułu nieuprawnionego zaniżenia w deklaracji kwoty podatku – tzw. sankcje VAT (art. 112b i 112c ustawy VAT) – do wysokości kwoty podatku odpowiadającej kwocie VAT wynikającej z otrzymanej faktury i opłaconej za pomocą rachunku VAT;
  1. odstępuje się od stosowania podwyższonej stawki odsetek za zwłokę w wysokości 150% do zaległości w podatku VAT, pod warunkiem że co najmniej 95% kwoty podatku naliczonego wykazanego w deklaracji VAT z faktur zakupowych zostało opłaconych przy zastosowaniu rachunku VAT.
  2. jeżeli zapłata zobowiązania podatkowego z tytułu podatku następuje w całości z rachunku VAT w terminie wcześniejszym niż termin zapłaty podatku, kwotę zobowiązania podatkowego z tytułu podatku można obniżyć o kwotę wyliczoną według wzoru:

S = Z  x  r  x  (n/360)

w którym poszczególne symbole oznaczają:

S - kwotę, o którą obniża się kwotę zobowiązania podatkowego z tytułu podatku,

Z - kwotę zobowiązania podatkowego z tytułu podatku wynikającą z deklaracji podatkowej przed obniżeniem tego zobowiązania,

r - stopę referencyjną Narodowego Banku Polskiego obowiązującą na dwa dni robocze przed dniem zapłaty podatku,

n - liczbę dni od dnia, w którym obciążono rachunek bankowy albo rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, dla których jest prowadzony rachunek VAT, z wyłączeniem tego dnia, do dnia, w którym upływa termin zapłaty podatku, włącznie z tym dniem.

Katowice

Godziny otwarcia Poniedziałek, środa, piątek
9.00 - 16.00
Wtorek, Czwartek
9.00 - 18.00

Warszawa

Godziny otwarcia Poniedziałek - Piątek
17.00 - 21.00